banner-top12

Oqırman xatı c22024222b871494217cd87b6fbcfe2b

Qosqan waqıtı Mamır 24, 2014 | 691 ret oqıldı | saýtqa qosqan shalqar

0

Körikti Qulja

Adam balasınıñ eñ baqıttı da şattıqtı däwiri säbïlik kez. Sol balğın balalıqtıñ twğan jerde ötetini şındıq. Köktemniñ gülindeý sälïqalı säbï kezim, tulğalı tuğırım twğan jerim Quljada ötti. Ol men üşin öte körikti de, körkem äri adam közin nağız läzzatqa böleýtin tabïğattıñ tınıstı jeri bolatın. Balawsa balalıqtan eseýip, el qatarına ene bastağanda adam sanası meýirimdilikke janı quştar bola bastaýdı. Eñ aldımen şınaýı meýirimdilikti, maxabbattı twğan jerden ğana sezinedi. Al meniñ twğan jerim Qıtaý Xalıq respwblïkasınıñ batısında ornalasqan Qulja qalası. Ol İle Qazaq oblısınıñ ortalıq qalası. Aýnalasın aýbını bïik, asqar şıñdarımen alıpta arqalı taw Tyan Şan tawları qorşap tur. Qazaqstan şekarasına 96 şaqırım, Almatığa 486 şaqırım. Sırt adamğa taw beýne quramalı qorğan bolıp körinedi. Birde Asan qaýğı babam bılaý bağa bergen eken: şöbi şüýgin, xalqı tınış, eri arıq, äýeli semiz kïeli meken dep Quljağa bağa bergen eken. Qalanıñ xalıq sanı 580 mıñğa tayaw, jalpı oblıstağı qazaqtar sanı 2 –mln asadı. 2005 jılı eñ üzdik sayaxat qalası, 2009 jılı Qıtaýdağı on ormandı qalanıñ biri degen ataq aldı. Solaýda twğan jer ärbir adam balasınıñ ömir jolınıñ bastawı, qanat quýrığı, jetilgen qustaý taranıp altın tuğırdan attanarda közden aqqan jas mınanı tüsindiredi: twğan jerdiñ de, otannıñ da ıstıq ekenin, onıñ bizderge sonşa meýirimdiligin şınaýı tüsinemiz. «Twğan jerdiñ küni de ıstıq, tüni de ıstıq» dep aýtqandaý twğan jer oýğa orala ketse şınaýı kelbetin körgiñ kelip turadı. Ondağı qızıqtı istermen, dos jaran, twıs twğandı oýlağanda janıñ jadırap sala beredi. Tamsana kele tarïxına üñiletin bolsaq bul aq üýsinder mekendegen ejelden aq ulağattı ulıstardıñ qonısı qonğan Tyan Şan tawlarınıñ bökteri edi. Bundağı oñtüstik taw sayasında burala ağıp jatqan Tekes özeniniñ boýınan bïik bïik şıñğa aýnalğan üýsinniñ qabirin köremiz. Bul bir ğana emes jïırmadan astam ülken ülken aswlardan turadı. Osı waqıtqa deýin qabirge kiretin esikti eşkim taba almağan. Kïeli meken, sondıqtan men twğan jerimdi maqtan tutamın. Oblıs awmağınıñ kölemindegi jasıldanğan yağnï tabïğï orman qırıq procent awmaqtı qamtïdı.
Alaýda tekti xalıqtıñ kezinde ösken bizder danalarımız aýtqandaý: «sağınğan er elin añsaýdı, samğağan qaz kölin añsaýdı» demekşi babalarımızdıñ qanı tamğan darxan dalamız qazaq eli,yağnï qazaq dalası, Qazaqstan respwblïkası öz otanımız bolğanına qwanıp bul jerge kelip bilim alğanımdı, azamatı bolıp qalğanımdı maqtan tutamın. Öýtkeni «otansız adam, ormansız bulbul», deýdi ğoý. Sondıqtan otandı süyu eñ birinşi borışım. Otan bizge twğan jerdeý bola aladı. Nege deýmiz? Öýtkeni babalarımız mura etken jerlerdi paýdalanw jäne onı qorğaw bizge negizgi mindet. Ol bizge turaqtı meken jäne twğan jerimizden de artaq baqıt pen şattıq sıýlaý aladı. Öz twğan jerimdi umıtpaýmın, onı sağınam äri süýem. Biraq otan degen – bolaşaq urpaqtıñ keleşegi bolğandıqtan, ulttıñ ulılığın, eldiñ erligin saqtaw üşin otan süýip, dañqımızdı asqaqtata älemge jayu bizder üşin parız.
Solaýda meniñ Quljam kindik qanım tamğan esimde mäñgilik jüretin, jürekten öşpeýtin, köñildeý ketpeýtin, samalı sanamda, sayası dalamdı qalğan tuğırı bïik twğan jerim bolıp qala bermek.
Alıp ketsem sağınar aq tuğırım
Öziñde ötti sät ğumırım
Quljam meniñ qut darxan tal besigim
Ör örkemde asqar tañım attı bügin
Sağındırar twğan jerdiñ topırağı
Eske alsam közdiñ jası qosıladı
Biraq otan bizder üşin mäñgilikke
Közdiñ jası otan sözben tosıladı.
Buzbaýıq babalardıñ amanatın
Amanatpen birge bolsın qanağatıñ
Oýlaýıq twğan jer men otandı da
Sonda sen nağız qazaq sanalasıñ
Twılsamda basqa eldiñ baýtağında
Qazaq eli otanım aýtarımda
Mäñgilikke asqaqtap azat bolğan
Attı bügin aşıq aspan baýtağımda.

Amantur Gülnaz

(Qıtaý Xalıq Respwblïkası)




Pikir üstew

É-poşta mekenjaýıñız jarïyalanbaýdı. Mindetti örister * tañbalanğan

Back to Top ↑