banner-top12

Aýtarım bar dac5f4d50e

Qosqan waqıtı Jeltoqsan 5, 2014 | 934 ret oqıldı | saýtqa qosqan shalqar

0

Sıbaýlas jemqorlıqqa qarsı küres barşamızğa ortaq is

 

Adamzatqa erteden tanıs sıbaýlas jemqorlıq – zamanmen birge ösip-örkendep, nebir tegewrindi qarsılıqtarğa tötep berip, qaýda mol qarajat, paýda bolsa, sol jerge tamır jaýıp, büginge deýin joýılmaý otırğan qawipti keseldiñ biri. Basqa damwşı elder sïyaqtı, bizdiñ jas memleketimizdi de jegi qurttaý bul kesel aýnalıp ötken joq. Respwblïka Prezïdenti N.Ä.Nazarbaev öziniñ «Qazaqstannıñ älemdegi bäsekege barınşa qabiletti 50 eldiñ qatarına qosılw strategïyası, Qazaqstan öz damwındağı jaña serpilis jasaw qarsañında» attı xalıqqa joldawında ulttıq qawipsizdik pen qoğamdıq turaqtılıqqa töngen qater retinde sıbaýlas jemqorlıqqa qarsı küres jönindegi jalpıulttıq keşendi bağdarlamanı däýekti türde jüzege asırwdıñ qajettigin aýtıp, sıbaýlas jemqorlıq qoğamnıñ barlıq müşelerine, sondıqtan jemqorlıqpen küres jalpı barşa xalıqtıñ borışı ekenin atap körsetti. «Sıbaýlas jemqorlıqqa qarsı küres twralı» Zañ qabıldanğannan beri on jıldıñ işinde, sıbaýlas jemqorlıqqa qarsı is-äreketter däýektilikpen jüzege asırılwda. Osı bağıttağı şaralar men kökeýtesti mäselelerdi şeşwde zañdılıqtı jetildirw jumıstarı turaqtı türde jürgizilip keledi. Jalpı alğanda, qabıldanğan keşendi şaralar nätïjesinde sıbaýlas jemqorlıq körnisteriniñ azayuı baýqaladı. Sıbaýlas jemqorlıqtıñ jïi boý körsetetin, eñ qawipti türi-paraqorlıq. Birinşi kezekte para berwdiñ sebepterin, para alwdıñ jağdaýların tüp-tamırın joyu üşin qoğam bolıp belsendilik tanıtwımız qajet. YAğnï para berw de, para alw da paýdalı bolmaýtındaý, ülken qılmıs retinde sanalatındaý jağdaý, qoğamdıq sana qalıptaswı qajet. Paraqorlıq memlekettik apparattıñ qalıptı qızmet etwine böget bolıp, bïlik jäne basqarw organdarınıñ bedeline nuqsan keltiredi, zañdılıq qağïdaların joqqa şığarıp, azamattardıñ konstïtwcïyalıq quqıqtarı men zañdı müddelerine qısımşılıq jasaýdı. Paraqorlıqtıñ aldın alw, jolın kesw, aşw jäne tergew jumıstarı josparlı türde jüzege asırılıp keledi. Bügingi tañda älewmettik awrwdıñ aldın alw jäne äşkerelew ürdisi jıldan jılğa öse tüswde. Paraqorlıqpen elimizde köbine-köp qolında bïligi bar, şeşim şığarwğa, bölip bergizwge ökileti jetetin qızmetkerleriniñ aýnalısıp otırğanın köresetip berdi. Qazaqstan Respwblïkasınıñ «Sıbaýlas jemqorlıqqa qarsı küres twralı» Zañın säýkes sıbaýlas jemqorlıqpen küresti barlıq memlekettik organdar men lawazımdı tulğalar jürgizwi tïis. Memlekettik organdardıñ, ujımdardıñ, jergilikti özin-özi basqarw organdarınıñ basşıları öz ökilettiginiñ şeginde özderiniñ kadr, baqılaw, zañgerlik jäne özge de qızmetterin tarta otırıp, zañ talaptarınıñ orındalwın qamtamasız etwge mindetti dep körestilgen. Memlekettik qızmetşilerdiñ sıbaýlas jemqorlıq qılmıstar jäne osı turğıdağı quqıq buzwşılıqtarmen aýnalıswınıñ negizgi sebepteri mınalar bolıp tabıladı: -memlekettik qızmetşilerdiñ quqıqtıq bilim därejesiniñ tömen bolwı; -quqıq buzwşılıqqa nemquraýdı qaraýtın, qızmettik tärtibi tömen keýbir memlekettik organdar; -keýbir memlekettik qızmetşilerdiñ memleket müddesin emes, öziniñ jeke basınıñ jaýın küýttewi; -keýbir memlekettik organ basşılarınıñ sıbaýlas jemqorlıq qılmısqa qarsı zañ talaptarın orındaw jönindegi jumısınıñ mardımsızdığı; Ärïne, sıbaýlas jemqorlıq sılıp tastaýtın sırtqı jara emes, bul tamırın tereñge jaýğan, özge saw organdarın şırmap, tınıs-tirşiligin tarıltatın, söýtip olardıñ tolıqqandı qızmet etwine qater töndiretin qawipti kesel. Onı emdemes burın awrwdıñ paýda bolw, damw, taralw joldarın bilip, derttiñ qozwına qolaýlı jağdaý twwına jol bermew kerek. Ol üşin bul awrwğa qoğam bolıp qarsı turwımız qajet. YAğnï buqara köpşilik tarapınan sıbaýlas jemqorlıq körnisterine qoldan kelgenşe tosqawıl qoýılıp, qolında bïligi bar azamattar osı jolda özgelerge ülgi bolwı tïis. Sonda ğana xalıq seniminiñ üddesinen şığatınımız sözsiz. Sıbaýlas jemqorlıq qılmıstardıñ belgisimen is qozğawdıñ bir negizi-azamattardıñ arızı. Ärbir azamat öziniñ konstïtwcïyalıq quqığın qorğawğa mindetti, Qandaý da bolmasın «qolı da, jolı da uzın» adamdar azamattardıñ quqığın taptap, zañsız äreketterge baratın bolsa, ädildikti ornatwşı quqıq qorğaw organdarı. «Twra bïde twğan joq, twğandı bïde ïman joq» dep qara qıldı qaq jarıp, twrasın aýtıp, ädildikke jügingen qaýmana xalıqtıñ urpağı bügingideý öz aldına el bolıp, eñsesi bïik 50 memelekettiñ qatarına jetwdi közdep otırğan şaqta sol adamï qalıp-parasat bïiginen körinwge tïispiz. Osı turğıda Xalıqqı qızmet körsetw ortalıqtarında jemqorlıqqa qarsı şaralar uýımdastırılıp, mekemede beýne baqılawlar tolıqtaý jumıs istewde. Azamattardıñ ökilettik organdarmen tikeleý qarım- qatınası bolmawınan jemqorlıq sanı qısqarıp, jumıs sapası joğarlağanın baýqawğa boladı. Är azamat oz quqığın jettikteý bilse jemqorlıqqa jol bolmaýdı.
XQKO Almalı awdanı ujımı sıbaýlas jemqorlıqqa qarsı küreste belsene at salıswda

Asılbekova Rawşan,
Almatı qalası Almalı awdandıq XQKO ïnspektorı

 




Pikir üstew

É-poşta mekenjaýıñız jarïyalanbaýdı. Mindetti örister * tañbalanğan

Back to Top ↑