logo
burger menu search Қазақша language menu
Өнер

Автор: ADMIN

Өнер 2026-06-11 20:53:46

Біз әлеуметтік желілерде:

تەاتر – اسەمدىككە باۋليدى

news single

    اسەم الاتاۋ باۋرايىنداعى سۇلۋ الماتىعا ات ارىلتىپ, الىس-جاقىن ەلدەردەن قوناق بولىپ كەلىپ جاتقان ونەرسۇيەر قاۋىمعا رۋحاني دەمالىس سىيلايتىن كيەلى شاڭىراقتاردىڭ بىرى دە بىرەگەيى — مۇحتار اۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەمييالىق دراما تەاترى. نەبىر جانى جايساڭ ساڭلاقتار توعىسقان بۇل قارا شاڭىراقتا بۇگىندە ۇرپاقتار ساباقتاستىعى جىل وتكەن سايىن بەرىك ورنىعىپ كەلەدى. ۇجىم تالانتتى جاستارمەن تولىعۋدا. جاس بۋىننىڭ كوركەمدىك ىزدەنىستەرى دە ار قيلى. 2008 جىلعى «تەاتر كوكتەمى» فەستيۆالىن بىرتۋار تۇلعا, تەاتر جانە كينو اكتەرى نۇرمۇحان جانتوريننىڭ 80 جىلدىعىنا ارناعان تەاتر ۇجىمى جىلداعى ۇردىستەن اينىماي, قازاق ونەرىنە ەڭبەگى سىڭگەن ايتۋلى تۇلعالاردى ەسكە الۋ كەشتەرىن جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىپ كەلەدى. وسى فەستيۆالьدەن كەيىن-اق ونەر وشاعى قازاقستاننىڭ حالىق ارتىسى, تەاتر جانە كينو ونەرىنىڭ دارابوزى, ومىردەن ەرتە وزعان اكتەر انۋار بورانباەۆتى ەسكە الۋ كەشىن وتكىزۋدى قولعا العان بولاتىن.

 

    عيبراتتى كەشتە اكتەردىڭ تاعدىرلاس ارىپتەستەرى مەن تۋعان-تۋىستارى, دوستارى ونەر تارلانىنىڭ ادامي قاسيەتتەرى مەن شىنايى بولمىس-بىتىمىن, ومىردەگى جايساڭ مىنەزىن ەسكە الىستى. ىشتە تۇنعان ساعىنىشتارىن اقتارىپ, بىر مارقايىپ قالدى. كەش بارىسىندا اكتەردىڭ ونەرى مەن ومىر جولىنا ارنالعان «اكتەر تاعدىرى» اتتى جاڭا كىتاپ تانىستىرىلىپ, تەاتر قوناقتارىنا تەگىن تاراتىلدى. سونداي-اق دال وسىنداي جوعارى دەڭگەيدە كورنەكتى اكتەر انۋار مولدابەكوۆتىڭ تۋعانىنا 70 جىل تولۋىنا ارنالعان ەسكە الۋ كەشى دە تەاتر ساحناسىندا اتالىپ وتتى. ۇيىمداستىرىلۋى بىر-بيرىنە ۇقسامايتىن مۇنداي ونەر كەشتەرىن وتكىزۋگە اسا ىجداھاتتىلىقپەن دايارلانعان تەاتر ۇجىمىنىڭ ەڭبەگى ۇشان-تەڭىز. اكتەردى ەسكە الۋ كەشى قارساڭىندا «ونەر» باسپاسىنان «انۋار مولدابەكوۆ» اتتى تاعى بىر ادەمى كىتاپ جارىق كوردى. وسى كەشتەن كەيىن تەاتر ۇجىمى 82-ماۋسىمىن جاۋىپ, جازعى كەزەكتى دەمالىسقا شىققان بولاتىن. تەاترنىڭ سوڭعى كەزدەگى ۇلكەن جەتىستىگى — گاسترولьدىك جۇيەنىڭ قايتا جاندانۋى. وسى جىلعى ماۋسىمدا تەاتر ەلوردامىز استانا, سونداي-اق قوستاناي, تالدىقورعان قالالارىندا شىعارماشىلىق ساپاردا بولىپ قايتتى. قوڭىر كۇزدىڭ العاشقى كۇندەرىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن اكادەمييالىق دراما تەاتر ساحناسى «ورتالىق ازييا مەملەكەتتەرىنىڭ ىى حالىقارالىق تەاترلار فەستيۆالىنىڭ» اشىلۋ سالتاناتىنا وراي وز كورەرمەندەرىنە ەسىگىن ايقارا اشتى. سوز رەتى كەلگەندە ايتا كەتۋ لازىم, بۇل فەستيۆالьگە وزدەرىنىڭ جاڭا تۋىندىلارىنىڭ بىرى — «سۇلۋ مەن سۋرەتشى» (ت. احمەتجان, رەجيسسەرى ن. جاقىپباي) سپەكتاكلىمەن قاتىسقان تەاتر ۇجىمى باس جۇلدەنى يەلەندى.

 

     قىركۇيەك ايىنىڭ 27-جۇلدىزىندا قازاقستاننىڭ حالىق ارتىسى تورعىن تاسىبەكوۆانىڭ «ساحنادا 50 جىل» اتتى شىعارماشىلىق كەشى دە ونەر ساحناسىندا وتە جوعارى دەڭگەيدە وتتى. جەتپىستىڭ جەلكەنىن كەرگەن ساحنا مايتالمانىنىڭ سالتاناتتى كەشىن اكتەر تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆ جۇرگىزدى. قازاق ونەرىنىڭ قارا شاڭىراعىندا ونەرى دە, ومىرى دە ونەگەگە تولى تورعىن اپامىز تابان اۋدارماي 50 جىل قىزمەت ەتىپ كەلەدى. ساحناداعى جارتى عاسىرلىق عۇمىرىندا تورعىن تاسىبەكوۆا نەبىر سۇلۋلاردىڭ بەينەسىن ناشىنە كەلتىرە سومدادى. ول — ەڭبەگىن ەلى باعالاعان اتاقتى اكتريسا عانا ەمەس, ونەگەلى ۇرپاق وربىتكەن اياۋلى انا, اشەكەڭدەي (اشىرالى كەنجەەۆ) دارابوز تۇلعانىڭ تۇتىنىن تۇتەتكەن سۇيىكتى جار, تالاي ۇرپاقتى ونەر نارىمەن سۋسىندىرعان تالىمگەر ۇستاز, دۋبلياج جاساۋ ونەرىنىڭ مايتالمانى ارى انشى. سەگىز قىرلى, بىر سىرلى ونەر يەسى وزىنىڭ 70 جاسقا تولعان مەرەيتويىندا ان ايتىپ, ولەڭ وقىپ, اربىر رولىنەن ۇزىندىلەر ورىنداپ, قارتتىققا بوي الدىرماعانىن تاعى بىر دالەلدەگەندەي بولدى. اربىر ىسى شيراق, سىڭعىرلاعان نازىك ۇن يەسىن كورگەندە 70-تە ەمەس, 40 جاستاعى كەلىنشەك پە دەرسىڭ... بۇل تۇرعىدا اكتريسانىڭ ۇزەڭگىلەس ارىپتەستەرىنەن ارتىق ەشكىم دوپ باسىپ تەڭەۋ ايتا الماس. ايگىلى تەاتر سىنشىسى اشىربەك سىعايدىڭ تورعىن تاسىبەكوۆانىڭ ونەرى مەن ومىرىنە ارناپ بەرگەن مىنا باعاسىنان-اق كوپ نارسەنى ۇعۋعا بولادى: — تورعىن تاسىبەكوۆاعا قازاقستاننىڭ حالىق ارتىسى دەگەن اتاق تەگىن بەرىلمەگەن. مەن تورعىندى قازاق ساحنا ونەرىنىڭ قىلقوبىزى دەپ ەسەپتەيمىن.

 

    توگىلتىپ سويلەگەندەگى كۇمىستەي سىڭعىرلاعان اسەم داۋىسى, ساحنالىق سۇيكىمدىلىگى جاعىنان كەزىندە تورعىننىڭ الدىنا تۇسكەن اكتريسا كەمدە-كەم بولدى. سۇيكىمدىلىك دەگەن — تورعىن تاسىبەكوۆاعا قۇدايدىڭ بەرگەن قۇتى ىسپەتتەس. ول ساحناعا شىققاندا-اق نۇرلانىپ, قۇلپىرىپ سالا بەرەدى. اسىرەسە, قازاقى ەرەكشەلىگىمەن كورىنەتىن جەڭگەلەر مەن كەلىنشەكتەردى ويناعاندا وزىنىڭ ناعىز بولمىسىمەن اشىلادى. وعان تاققان شاشباۋ دا, شولپى دا, ساۋساقتارىنا سالعان ساقينا-جۇزىكتەرى دە — بارى-بارى ۇلتتىق ەرەكشەلىكتەرىمىزدى ايشىقتاي تۇسىپ, وز رولدەرىمەن قوسا ويناپ شىعادى. ساۋكەلە, كيمەشەك كيسە دە, قازاقتىڭ كىرشىكسىز مولدىر قىز-كەلىنشەكتەرى وسى دەپ كورسەتۋگە لايىق جۇزى, وڭى بولدى. قازىر دە وزىنىڭ جاسىنا, جۇرىپ وتكەن جولدارىنا قاراماي وتە جاقسى كورىنەدى. ساحنالىق كەيىپتى جوعالتپاۋ, ساحنالىق رەڭ-اجاردان ايىرىلماۋ — بۇل اكتريسالاردىڭ بىرىنشى مىندەتى. ويتكەنى ول ۇنەمى ەل الدىندا جۇرەدى, سوندىقتان وزىن جاقسى باپتا ۇستاۋى — جازىلماعان زاڭدىلىق دەۋگە بولادى. كورگەنى كوپ, ەستىگەنى مول. كەشەگى كوريفەيلەرىمىز قاللەكي, شاكەن ايمانوۆ, سابيرا مايقانوۆا, حاديشا بوكەەۆا, بيكەن رىموۆا, شولپان جانداربەكوۆا سىندى اپالارىمىزدى كورىپ, سولاردان ۇلگى العان. ولاردىڭ جاقسى جاقتارىن قابىلداي بىلگەن. اربىر ۇيرەتكەن تاربيە-تالىمىن تەك تەورييالىق تۇردە ۇعىنىپ قانا قويماي, ىس جۇزىندە ساحنادا قولدانا بىلگەن جان-جاقتى تالانت دەپ قارايمىن.

 

   انە, مىنە, وزدەرىڭىز كۋا بولىپ وتىرعانداي, الى دە بولسا شيراق. ەندەشە, رولى تابىلىپ جاتسا, الى دە تالاي بەينەلەردى سومداۋعا زەرەك تە دايىن دەپ ەسەپتەيمىن. اسىرا ايتقاندىق ەمەس, تەاتر سىنشىسىنىڭ شەبەر اكتريساعا بەرگەن بۇل باعاسىن سول زالدا مەرەيتويدى تاماشالاعان بۇكىل كورەرمەن بىر اۋىزدان قۇپتاعانداي بولدى. حالقىمىزدىڭ سۇيىكتى قىزى, اتاقتى اكتريسانىڭ مەرەيتويىمەن قۇتتىقتاپ ەلباسى جەدەلحات جولداسا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت جانە اقپارات ۆيتسە-مينيسترى اسقار بورىباەۆ مەرەيتويعا استانادان مينيستردىڭ ماراپات قاعازىن ارنايى الىپ كەلىپتى. الماتى قالالىق مادەنيەت باسقارماسىنىڭ وكىلدەرى جانە باسقا دا ايتۋلى تۇلعالار مەرەيتوي كەشىنە ارنايى كەلىپ, وز لەبىزدەرىن بىلدىرىپ جاتتى. سول كۇنى تاڭەرتەڭ شاھارىمىزدىڭ اكىمى احمەتجان ەسىموۆ اكتريسانى وز قابىلداۋىنا شاقىرىپ, مەرەيتوي قۇرمەتىنە ەكى بولمەلى پاتەردىڭ كىلتىن تابىس ەتتى. بۇل دا بولسا, ەلىمىز الاقانىنا سالىپ باپتاعان ونەرپازعا كورسەتىلگەن لايىقتى قۇرمەت ەكەنى داۋسىز. 

 

    ەل بولىپ اكتريسانىڭ مەرەيتويىن تويلاپ بولىسىمەن-اق, ونەرسۇيەر قاۋىمعا دامىلسىز قىزمەت ەتكەن كيەلى شاڭىراققا ماڭعىستاۋ تەاترى گاسترولьدىك ساپارمەن كەلدى. مۇحتار اۋەزوۆ سىندى داڭقتى تۇلعانىڭ ەسىمىن العان قاسيەتتى قارا شاڭىراقتىڭ تابالدىرىعىن يمەنە اتتاعان اقتاۋ دراما تەاترى دا — بايگەنىڭ الدىن بەرمەيتىن ىرگەلى ونەر وشاقتارىنىڭ بىرى. وسى تۇستا ماڭعىستاۋ تەاترىنىڭ تاريحىنا ۇڭىلە كەتكەننىڭ ارتىقتىعى بولماس. ماڭعىستاۋ جۇرتشىلىعىن تاماشا ونەر تۋىندىلارىمەن سۋسىنداتىپ جۇرگەن اقتاۋ دراما تەاترى نەبارى 3 جاستان جاڭا اسقانىنا قاراماستان, از عانا ۋاقىت ارالىعىندا بىرقانشا مارتەبەلى الامان بايگەلەردىڭ بيىك جۇلدەلەرىنە لايىق ونەرىمەن تانىلىپ ۇلگەردى. ماسەلەن, وزدەرى ومىرگە كەلگەن جىلدىڭ مامىر ايىندا-اق ناتالьيا ساتستىڭ 100 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي الماتى قالاسىندا وتكەن رەسپۋبليكالىق تەاتر فەستيۆالىندە «ەڭ ۇزدىك كلاسسيكا» جانە «تۇساۋكەسەر» نوميناتسييالارى بويىنشا قوس جۇلدەگە يە بولدى. سول جىلدىڭ قاراشا ايىندا يۋنەسكو كولەمىندە وتكەن ماحامبەت وتەمىسۇلىنىڭ 200 جىلدىق مەرەيتويىندا, ورال قالاسىندا باقىت بەدەلحانۇلىنىڭ «ماحامبەت» سپەكتاكلىمەن قاتىسىپ, «ۇزدىك رەجيسسەرلىك ىزدەنىسى ۇشىن» نوميناتسيياسى بويىنشا جۇلدەمەن ماراپاتتالدى.

 

    ال 2004 جىلدىڭ قاراشا ايىندا استانا قالاسىندا وتكەن حالىقارالىق «شابىت» فەستيۆالىندە رەجيسسەر گۇلسينا مەرعاليەۆا مەن قويۋشى-سۋرەتشى گۇلنار قانافينانىڭ ساحنالاۋىمەن, ابايدىڭ 38-قارا سوزىنىڭ جەلىسىمەن قويىلعان «38 نەمەسە قاراقۇرت» اتتى سپەكتاكلى گران-پري باس جۇلدەسىن جەڭىپ الدى. ايتا بەرسە, جاس ۇجىمنىڭ مۇنداي شىعارماشىلىق تابىستارى از ەمەس. 2004 جىلدىڭ قورىتىندىسىندا تەاتردىڭ باس رەجيسسەرى گۇلسينا مەرعاليەۆا تاۋەلسىز «تارلان» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى اتاندى. 2005 جىلى قىزىلوردا قالاسىندا قۇرمانبەك جانداربەكوۆ پەن قانابەك بايسەيىتوۆتەردىڭ 100 جىلدىق تولۋ قۇرمەتىنە ۇيىمداستىرىلعان رەسپۋبليكالىق تەاترلار فەستيۆالىندە اقتاۋلىقتاردىڭ جوعارىداعى «38 نەمەسە قاراقۇرت» سپەكتاكلى «شىعارماشىلىق جاڭا ىزدەنىسى ۇشىن» نوميناتسيياسى بويىنشا جەڭىمپاز اتانىپ, ارنايى ديپلوممەن ماراپاتتالدى. جاس تەاتردىڭ رەپەرتۋارىنا كەلسەك, قازىرگى ۋاقىتقا دەيىن ونىڭ قورجىنىندا 16 سپەكتاكلь بار. بۇل — از ولجا ەمەس. مۇنىڭ ىشىندە وتاندىق قالامگەرلەرىمىزدىڭ تۇرلى جانرداعى درامالىق تۋىندىلارىنان باستاپ, وتاندىق جانە دۇنيەجۇزىلىك كلاسسيكتەردىڭ, اتاپ ايتقاندا: شەكسپير, اۋەزوۆ, چەحوۆ, مۇسىرەپوۆ, مروجەك, مولьەر سىندى ىرى تۇلعالاردىڭ شىعارمالارى بار. اقتاۋ سىندى اسەم قالانىڭ ماڭدايىنا باسقان جالعىز ساحنا شاڭىراعى بولعاندىقتان, بۇل ۇجىم رەپەرتۋارىندا ورىس تىلىندەگى, سونداي-اق بالالارعا ارنالعان ەرتەگى جەلىسىنە قۇرىلعان بىرنەشە قويىلىمدار تاعى بار.

 

   ورىمدەي جاس ونەرپازداردىڭ ومىر مەن ونەر اراسىنداعى ىزدەنىس-تالپىنىستارى مەن ارمان-تىلەكتەرىن قاناعاتتاندىرىپ, جاس تالانتتاردىڭ تانىلۋىنا جاعداي جاساپ وتىرعان تەاتر ۇجىمىنىڭ باسشىسى نۇرنيياز مۇقانوۆتىڭ دا بۇل جولدا از ەڭبەكتەنبەگەنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. تەاتر ۇجىمى ارۋ الماتىعا كەلگەن وسى گاسترولьدىك ساپارىندا قورجىنىنا 6 سپەكتاكلь سالا كەلگەن ەكەن. 

 

   ۇزاماي-اق ونەرسۇيەر قاۋىم اسىعا كۇتكەن مۇحتار اۋەزوۆ اتىنداعى اكادەمييالىق دراما تەاترى وزىنىڭ كەزەكتى 83-ماۋسىمىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىن 2008 جىلدىڭ 10 قازانىندا باستادى. ماۋسىم داستۇر بويىنشا مۇحتار اۋەزوۆتىڭ شىعارماسى نەگىزىندە قويىلعان «ايمان-شولپان» سپەكتاكلىمەن اشىلدى. تەاتر ساحناسى 16, 18 قازاندا جازۋشى-عالىم نەمات كەلىمبەتوۆتىڭ «ۇمىت ۇزگىم كەلمەيدى» اتتى دراماسى بويىنشا قويىلعان سپەكتاكلь پرەمьەراسىمەن وز كورەرمەندەرىن قارسى الدى. ادامگەرشىلىك پەن يماندىلىق تۇرعىسىندا وربيتىن قويىلىمنىڭ قويۋشى-رەجيسسەرلەرى — ەسمۇحان وباەۆ پەن تولەۋبەك ارالباي.

 

   الداعى ۋاقىتتا تالاي بيىك بەلەستەردى باعىندىرماق نيەتتەگى تەاتر ۇجىمى وسى ماۋسىمدا كورەرمەنگە تاعى بىرنەشە جاڭا تۋىندىسىن ۇسىنباقشى. ولار: تۇرلىبەك ماماسەيىتوۆتىڭ «باكەي قىز» (رەجيسسەرى اۋباكىر راحيموۆ), قالتاي مۇحامەدجانوۆتىڭ «كوكتوبەدەگى كەزدەسۋ», يسرايل ساپاربايدىڭ «ماجنۇن» جانە ۇzeyir Hacıbəyov-تىڭ «ارشين مال الان» سپەكتاكلьدەرى. بۇگىنگى تاڭدا تەاتر رەپەرتۋارىنىڭ نەگىزگى وزەگىن كلاسسيكالىق دۇنيەلەر قۇرايدى دەۋگە بولادى.

 

   تەاتردا م. اۋەزوۆتىڭ تۋىندىلارى تۇگەلدەي دەرلىك قويىلىپ كەلەدى. «قاراگوز» قويىلىمىنىڭ سوڭعى ۇلگىسى وسىدان بىرەر جىل بۇرىن ساحنالانسا, ەندى «اباي» قويىلىمىن وسى ماۋسىمدا, ياعني 2009 جىلدىڭ اقپان ايىندا ساحنالاۋ جوسپارلانىپ وتىر. سونداي-اق, «قوبىلاندى» قويىلىمى 2010 جىلى, «ەڭلىك-كەبەك» پەن عابيت مۇسىرەپوۆتىڭ «اقان سەرى - اقتوقتىسى» 2011 جىلدارى ساحنالانادى دەپ كۇتىلۋدە.

 

   كلاسسيكا قاشاندا ىرگەتاس ارى تىل ۇستارتۋدىڭ بيىك ۇلگىسى, بۇگىنگى تاڭدا تىل مايەگىن سىڭىرەمىن دەگەن جاس ۇرپاققا تاپتىرماس مەكتەپ. بۇل تۋىندىلار جۇرتشىلىققا جاڭاشا كوزقاراس سىيلاسا, اكتەرلەرگە جاڭاشا ىزدەنىس تۋعىزاتىندىعى كۇمانسىز. ال مۇحتار اۋەزوۆ اتىنداعى اكادەمييالىق دراما تەاتر ساحناسىنان قول ۇزبەي, اربىر جاڭا تولاعاي تۋىندىنى باعالاپ, وي قورىتۋ — تەك سىزدەردىڭ ۇلەستەرىڭىزدە, پاتشا كوڭىل كورەرمەن!

 

     جازيرا امانتايقىزى

     2008 جىل

Басқалармен бөлісе отырыңыз
Пікірлер

Басты жаңалықтар

img
Қоғам 2026-07-21

Avtonesie beru şarttarı jeñildeui mümkin
img
Жаңалықтар 2026-07-21

Äuejay, vokzal jäne porttarğa atau beru qağidaları özgerdi
img
Новости 2026-07-21

يزمەنيليسь پراۆيلا پريسۆوەنييا نازۆانيي اەروپورتام, ۆوكزالام ي پورتام
news-img
overlay bottom
Новости 2026-07-21
يزمەنيليسь پراۆيلا پريسۆوەنييا نازۆانيي اەروپورتام, ۆوكزالام ي پورتام

Последние новости

img
Новости 2026-07-23

В Наурызбайском районе провели информационную работу по безопасности и защите прав детей
img
Жаңалықтар 2026-07-23

Наурызбай ауданында балалар қауіпсіздігі мен құқықтарын қорғау бойынша түсіндіру жұмыстары жүргізілді
img
Жаңалықтар 2026-07-21

Äuejay, vokzal jäne porttarğa atau beru qağidaları özgerdi

Все новости

news-img
overlay bottom
Новости 2026-07-23
В Наурызбайском районе провели информационную работу по безопасности и защите прав детей
news-img
overlay bottom
Жаңалықтар 2026-07-23
Наурызбай ауданында балалар қауіпсіздігі мен құқықтарын қорғау бойынша түсіндіру жұмыстары жүргізілді
news-img
overlay bottom
Жаңалықтар 2026-07-21
Äuejay, vokzal jäne porttarğa atau beru qağidaları özgerdi
news-img
overlay bottom
Жаңалықтар 2026-07-21
اۋەجاي, ۆوكزال جانە پورتتارعا اتاۋ بەرۋ قاعيدالارى وزگەردى
news-img
overlay bottom
Новости 2026-07-21
Izmenilis' pravila prisvoeniya nazvaniy aeroportam, vokzalam i portam
news-img
overlay bottom
Новости 2026-07-21
يزمەنيليسь پراۆيلا پريسۆوەنييا نازۆانيي اەروپورتام, ۆوكزالام ي پورتام
news-img
overlay bottom
Новости 2026-07-21
Изменились правила присвоения названий аэропортам, вокзалам и портам
news-img
overlay bottom
Жаңалықтар 2026-07-21
Әуежай, вокзал және порттарға атау беру қағидалары өзгерді
news-img
overlay bottom
Қоғам 2026-07-21
Avtonesie beru şarttarı jeñildeui mümkin
Международное интернет-издание "Shalqar kz"
Подписка на важную информацию международного интернет-издания "Shalqar kz" Будьте в курсе последних новостей Ваша электронная почта подписаться