logo
burger menu search Қазақша language menu
Тарих

Автор: ADMIN

Тарих 2026-03-07 20:22:19

Біз әлеуметтік желілерде:

قازىرگى قازاق دياسپوراسى

news single

    قازىرگى قازاق دياسپوراسى

  ەۋروپاداعى قازاق دياسپوراسى - بۇل تاريحى تەرەڭ جانە قۇرامى جاعىنان ارتۇرلى قاۋىمداستىق. ونى نەگىزىنەن ۇش ۇلكەن تولقىنعا بولىپ قاراستىرۋعا بولادى. «تۇركييا ارقىلى كەلگەن» تولقىن (1960-1970 جج.): بۇل — حح عاسىردىڭ باسىنداعى ناۋبەت جىلدارىندا قىتايعا, ودان سوڭ گيمالاي اسىپ پاكىستان مەن تۇركيياعا تۇراقتانعان قازاقتاردىڭ ۇرپاقتارى. كەيىننەن ولار تۇركييا مەن ەۋروپا ەلدەرى اراسىنداعى ەڭبەك ميگراتسيياسى كەلىسىمدەرى بويىنشا گەرمانيياعا, فرانتسيياعا جانە اۆستريياعا قونىس اۋداردى. پوستكەڭەستىك كەزەڭ (1990-2000 جج.): قازاقستان تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن بىلىم قۋىپ, جۇمىس بابىمەن نەمەسە وتباسى جاعدايىمەن كوشكەندەر. زاماناۋي تولقىن (2010–2026 جج.): «بولاشاق» باعدارلاماسىنىڭ تۇلەكتەرى, IT-ماماندار, عالىمدار مەن كاسىپكەرلەر. بۇگىندە ەۋروپانىڭ ىرى ستارتاپ-حابتارى مەن حالىقارالىق ۇيىمدارىندا قازاق جاستارى وتە كوپ. ورتالىعى ميۋنحەندە بولىپ, 2009 جىلى قايىم كەسيجيدىڭ باسشىلىعىمەن «ەۋروپا قازاقتارىنىڭ قاۋىمداستىعى» رەسمي تۇردە تىركەلىپ, جۇمىس ىستەدى. «ۇيىم 2009 جىلى «Federation of European Kazakh Associations» (FEKA) دەگەن اعىلشىنشا تۇپنۇسقا اتاۋىمەن رەسمي تۇردە قۇرىلىپ, گەرمانييانىڭ ميۋنحەن قالاسىنداعى جەرگىلىكتى سوتتا تىركەلگەن. ونىڭ قازاق تىلىندەگى بالاماسى - «ەۋروپا قازاق قوعامدارى فەدەراتسيياسى». بۇل اتاۋ ۇيىم جارعىسىندا ارنايى كورسەتىلىپ, زاڭدى تىركەۋدەن وتكەن.

 

   بۇل قۇرىلىمنىڭ تاريحي ماڭىزى زور, ويتكەنى FEKA - شەتەلدەگى قازاق دياسپوراسىنىڭ باسىن قوسقان, ەۋروپا ەلدەرىندەگى تۇرلى قازاق مادەني ورتالىقتارى مەن قوعامدارىن بىرىكتىرەتىن تۇڭعىش «شاتىر ۇيىم» (umbrella organization) مارتەبەسىنە يە بولعان . ول ەۋروپاداعى شاشىلىپ جۇرگەن قازاق مادەني ورتالىقتارىن بىر شاڭىراق استىنا جيناعان العاشقى ورتالىق قۇرىلىم بولدى» - دەيدى ابدىلقايىم بىرعازىۇلى . ول ەۋروپا ەلىندە ورنالاسقان ونداعان قازاق مادەني قوعامدارىن بىرىكتىردى. ۇيىم ەۋروپاداعى قازاقتار وز بىرەگەيلىگىن ساقتاۋى ۇشىن كوپتەگەن ىس-شارالار وتكىزدى. اتاپ ايتقاندا, ەۋروپا قازاقتارىنىڭ كىشى قۇرىلتايى: بۇل - جىل سايىن ەۋروپانىڭ ار تۇرلى قالاسىندا (ۆەنا, پاريج, بەرلين ت.ب.) وتەتىن ۇلكەن جيىن. وندا ۇلتتىق ويىندار وينالىپ, دومبىرا تارتىلادى, انا تىلى ماسەلەسى تالقىلانادى. سونىمەن قاتار, ەۋروپاداعى قازاق جاستارى تۇپ-تامىرىنان اجىراماس ۇشىن, سالت-داستۇردى جالعاستىرۋ ۇشىن جاستار كونفەرەنتسييالارى ۇيىمداستىرىلىپ تۇردى. سپورت تۋرنيرلەرى ۇيىمداستىرىلىپ تۇردى. دومبىرا مەكتەپتەرى مەن بي توپتارى: بىراز قالالاردا قازاق بالالارىنا ارنالعان جەكسەنبىلىك مەكتەپتەر جۇمىس ىستەيدى. وكىنىشكە وراي, ول فەدەراتسييا (FEKA) باسشىلىعى اۋىسىپ, باسقا وڭىردە ورتالىق جۇمىسىن جالعاستىرۋ ۇشىن, جەرگىلىكتى مەكەنجايعا قايتا تىركەۋ پروتسەسى جۇرگىزىلمەگەندىكتەن, زاڭدى تۇردە جۇمىس ىستەۋىن توقتاتىپ وتىر.

   بۇگىندە ەۋروپانىڭ ۇزدىك ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە ساباق بەرەتىن قازاق پروفەسسورلارى مەن ىرى كورپوراتسييالاردا (Google, Amazon, CERN, BMW, Siemens, Google) ىستەيتىن ينجەنەرلەر, IT ماماندارى دياسپورانىڭ جاڭا يميدجىن قالىپتاستىرىپ جاتىر. ۇشىنشى جانە تورتىنشى ۇرپاق وكىلدەرى اراسىندا قازاق تىلىن بىلۋ دەڭگەيى تومەندەپ بارادى. كوبىنەسە نەمىس, فرانتسۋز نەمەسە اعىلشىن تىلدەرىندە سويلەيدى. جەرگىلىكتى مادەنيەتكە سىڭىپ كەتۋ پروتسەسى جۇرىپ جاتقانىمەن, سوڭعى كەزدەرى ينتەرنەت پەن الەۋمەتتىك جەلىلەردىڭ ارقاسىندا قازاقستانمەن بايلانىس قايتا كۇشەيدى. ەۋروپاداعى قازاقتار وزدەرى تۇراتىن ەلدەردە ديماش قۇدايبەرگەننىڭ كونتسەرتتەرىن ۇيىمداستىرۋعا جانە ۇلتتىق برەندتەردى (شوكولاد, قولونەر) ناسيحاتتاۋعا زور ۇلەس قوسىپ كەلەدى.

Басқалармен бөлісе отырыңыз
Пікірлер

Басты жаңалықтар

img
Әлем 2026-03-07

BİLİMNİÑ ASQAQ SARAYI
img
Тарих 2026-03-07

قازىرگى قازاق دياسپوراسى
img
Тарих 2026-03-07

نوبەلЬ لاۋرەاتتارىنىڭ مەكەنى
news-img
overlay bottom
Тарих 2026-03-07
نوبەلЬ لاۋرەاتتارىنىڭ مەكەنى

Последние новости

img
Тарих 2026-03-07

NOBEL' LAUREATTARINIÑ MEKENİ
img
Тарих 2026-03-07

نوبەلЬ لاۋرەاتتارىنىڭ مەكەنى
img
Тарих 2026-03-08

НОБЕЛЬ ЛАУРЕАТТАРЫНЫҢ МЕКЕНІ

Все новости

news-img
overlay bottom
Тарих 2026-03-07
NOBEL' LAUREATTARINIÑ MEKENİ
news-img
overlay bottom
Тарих 2026-03-07
نوبەلЬ لاۋرەاتتارىنىڭ مەكەنى
news-img
overlay bottom
Тарих 2026-03-08
НОБЕЛЬ ЛАУРЕАТТАРЫНЫҢ МЕКЕНІ
news-img
overlay bottom
Әлем 2026-03-07
BİLİMNİÑ ASQAQ SARAYI
news-img
overlay bottom
Әлем 2026-03-07
بىلىمنىڭ اسقاق سارايى
news-img
overlay bottom
Әлем 2026-03-08
БІЛІМНІҢ АСҚАҚ САРАЙЫ
news-img
overlay bottom
Тарих 2026-03-07
QAZİRGİ QAZAQ DIASPORASI
news-img
overlay bottom
Тарих 2026-03-07
قازىرگى قازاق دياسپوراسى
news-img
overlay bottom
Әлем 2026-03-07
JASTIQ ŞAQ KUÄSİ. LYUDVIGŞTRASSE - ESTELİKTER KÖŞESİ
Международное интернет-издание "Shalqar kz"
Подписка на важную информацию международного интернет-издания "Shalqar kz" Будьте в курсе последних новостей Ваша электронная почта подписаться